زندان اوین، بند ۷ ؛ گسترش ساس، خرابی حمام‌ها و تشدید بحران بهداشتی

 

کانون حقوق بشر ایران، پنج‌شنبه ۱۱ تیرماه ۱۴۰۵ – گزارش‌های دریافتی از زندان اوین نشان می‌دهد که زندانیان بند ۷ در برخی سالن‌ها بیش از دو هفته است به دلیل خرابی حمام‌ها از امکان استحمام محروم مانده‌اند. هم‌زمان، گسترش ساس و دیگر حشرات موذی، نبود امکانات بهداشتی مناسب، عرضه کالاهای تاریخ‌گذشته در فروشگاه زندان و بی‌توجهی مسئولان به رفع این مشکلات، شرایط دشواری را برای زندانیان ایجاد کرده و نگرانی‌ها درباره وضعیت بهداشتی این بند را افزایش داده است.

چرا زندانیان بند ۷ زندان اوین از استحمام محروم شده‌اند؟

بر اساس گزارش‌های رسیده از داخل زندان اوین، در برخی سالن‌های بند ۷، زندانیان بیش از دو هفته است که به دلیل خرابی حمام‌ها امکان استحمام ندارند.

منابع مطلع می‌گویند با وجود اطلاع مسئولان زندان از این وضعیت، تاکنون اقدام مؤثری برای تعمیر حمام‌ها انجام نشده و رئیس زندان نیز نسبت به رفع این مشکل پاسخگو نبوده است.

زندانیان می‌گویند ادامه این وضعیت، به‌ویژه در روزهای گرم تابستان، شرایط زندگی روزمره را با دشواری‌های جدی روبه‌رو کرده و سلامت آنان را تحت تأثیر قرار داده است.

گسترش ساس و حشرات موذی چه پیامدهایی برای زندانیان داشته است؟

به گفته زندانیان، هم‌زمان با خرابی حمام‌ها، نبود امکانات شوینده و ضعف در رسیدگی‌های بهداشتی، ساس و سایر حشرات موذی به‌طور گسترده در بند ۷ زندان اوین افزایش یافته‌اند.

زندانیان می‌گویند با شدت گرفتن گرمای هوا، این حشرات به شکل بی‌سابقه‌ای تکثیر شده‌اند و موجب آزار شدید آنان شده‌اند. به گفته آنان، گزش مداوم ساس‌ها باعث ایجاد زخم، التهاب و آسیب‌های پوستی شده و بسیاری از زندانیان از خارش و ناراحتی‌های پوستی رنج می‌برند.

به گفته منابع، نبود برنامه منظم برای سم‌پاشی و مبارزه با حشرات موذی، شرایط بهداشتی بند را بیش از پیش بحرانی کرده است.

وضعیت امکانات بهداشتی و فروشگاه زندان چگونه گزارش شده است؟

گزارش‌ها حاکی از آن است که علاوه بر مشکلات بهداشتی، فروشگاه زندان نیز تنها هفته‌ای یک بار اقدام به عرضه کالا می‌کند.

به گفته زندانیان، بخشی از کالاهای عرضه‌شده تاریخ مصرف گذشته بوده و با قیمت‌هایی بالاتر از نرخ معمول به فروش می‌رسند؛ موضوعی که موجب نارضایتی گسترده آنان شده است.

زندانیان تأکید می‌کنند که در چنین شرایطی، دسترسی محدود به کالاهای بهداشتی و کیفیت نامناسب اقلام موجود، مشکلات ناشی از نبود حمام و گسترش حشرات موذی را تشدید کرده است.

چرا وضعیت بند ۷ زندان اوین موجب نگرانی خانواده‌ها و فعالان حقوق بشر شده است؟

هم‌زمان با افزایش دمای هوا، ادامه خرابی حمام‌ها، نبود امکانات بهداشتی، گسترش ساس و بی‌توجهی مسئولان زندان، نگرانی‌ها درباره سلامت جسمی زندانیان افزایش یافته است.

فعالان حقوق بشر بارها تأکید کرده‌اند که تأمین حداقل استانداردهای بهداشتی و حفظ سلامت افراد محروم از آزادی، از وظایف قانونی مسئولان زندان‌هاست و بی‌توجهی به این مسئولیت‌ها می‌تواند سلامت زندانیان را با خطرهای جدی روبه‌رو کند.

گزارش‌ها و اخبار مرتبط با نقض حقوق بشر در ایران

• لیست و مشخصات کامل زندانیان سیاسی اعدام شده از سال ۱۴۰۰ تا ‌کنون
  متن کامل اعلامیه جهانی حقوق بشر
• مشهد در شب ۱۹ دی؛ ویدئویی از آغاز تیراندازی به معترضان و روایت سرکوب خونین اعتراضات سراسری + فیلم و عکس
• فهرست جامع زندانیان محکوم به اعدام – زندانیان سیاسی و بازداشت‌شدگان اعتراضات ۱۴۰۴
• آرشیو قضات مرگ ـ قضات صادر کننده احکام اعدام در ایران
  آخرین خبرهای بازداشت شدگان اعتراضات
• جهان بداند در ایران چه گذشت! فیلم‌های تکان‌دهنده + فیلم‌های افزوده جدید از کشتار اعتراضات سراسری ۱۴۰۴
• اولین ویدئوی ۳ بعدی بند ۲۰۹ زندان اوین؛ قسمت اول: ساختمان و ساختار بندها
• زندان دستگرد اصفهان؛ افشای قتل‌عام و سرکوب خونین زندانیان در ۱۱ فروردین ۱۴۰۵

بررسی حقوقی پرونده بر اساس قوانین داخلی

مقدمه

پیش از بررسی حقوقی این پرونده، باید توجه داشت که بسیاری از قوانین کیفری حاکم بر دیکتاتوری حاکم، به‌ویژه در پرونده‌های سیاسی، امنیتی و مجازات اعدام، از سوی نهادهای بین‌المللی حقوق بشر به دلیل مغایرت با اصول دادرسی عادلانه، حق حیات و آزادی‌های بنیادین، همواره مورد انتقاد قرار گرفته‌اند. با این حال، حتی بر مبنای همین قوانین داخلی نیز مراجع امنیتی و قضایی در بسیاری از پرونده‌ها به الزامات قانونی، حقوق دفاعی متهمان و تشریفات دادرسی پایبند نیستند و گزارش‌های متعددی از نقض همان قوانین توسط همین مراجع منتشر شده است.

ابهامات حقوقی

در این پرونده، مهم‌ترین پرسش حقوقی آن است که چرا با وجود اطلاع مسئولان از خرابی حمام‌ها، گسترش حشرات موذی و شرایط نامناسب بهداشتی، اقدام مؤثری برای رفع مشکلات انجام نشده است. همچنین عرضه کالاهای تاریخ‌گذشته در فروشگاه زندان و نبود رسیدگی مناسب به وضعیت بهداشت عمومی، مسئولیت قانونی مدیران زندان در قبال حفظ سلامت زندانیان را مطرح می‌کند.

مواد قانونی مرتبط

اصل ۲۲ قانون اساسی: جان، حیثیت و حقوق اشخاص از تعرض مصون است، مگر به حکم قانون.

اصل ۲۹ قانون اساسی: برخورداری از خدمات و حمایت‌های لازم، از جمله خدمات بهداشتی، از حقوق عمومی شهروندان است.

آیین‌نامه اجرایی سازمان زندان‌ها: مسئولان زندان موظف به تأمین شرایط مناسب بهداشتی، امکانات درمانی، نظافت، تهویه و حفظ سلامت زندانیان هستند.

قانون احترام به آزادی‌های مشروع و حفظ حقوق شهروندی: بر رعایت کرامت انسانی و حقوق افراد تحت بازداشت تأکید دارد.

موارد نقض قانون

محرومیت طولانی‌مدت زندانیان از امکان استحمام.

تأخیر در تعمیر تأسیسات ضروری زندان.

نبود اقدامات لازم برای مقابله با ساس و سایر حشرات موذی.

عرضه کالاهای تاریخ‌گذشته با قیمت‌های بالا در فروشگاه زندان.

به خطر افتادن سلامت جسمی زندانیان بر اثر شرایط نامناسب بهداشتی.

چرا شرایط بند ۷ زندان اوین می‌تواند مصداق نقض حقوق بشر باشد؟

برخورداری از محیطی بهداشتی، دسترسی به امکانات اولیه زندگی و حفظ سلامت جسمی از حقوق بنیادین تمامی افراد، از جمله زندانیان، محسوب می‌شود. گزارش‌های منتشرشده درباره بند ۷ زندان اوین، از جمله محرومیت از استحمام، گسترش ساس، نبود امکانات بهداشتی مناسب و بی‌توجهی مسئولان به رفع این مشکلات، نگرانی‌های جدی درباره رعایت کرامت انسانی و استانداردهای حداقلی نگهداری زندانیان ایجاد کرده است.

مواد نقض‌شده

ماده ۵ اعلامیه جهانی حقوق بشر: هیچ‌کس نباید در معرض رفتار یا مجازات ظالمانه، غیرانسانی یا تحقیرآمیز قرار گیرد.

ماده ۱۰ میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی: تمامی افراد محروم از آزادی باید با انسانیت و با احترام به کرامت ذاتی انسان رفتار شوند.

قواعد نلسون ماندلا: مسئولان زندان موظف‌اند امکانات بهداشتی، امکان استحمام، نظافت محیط، کنترل حشرات موذی و شرایط مناسب برای حفظ سلامت زندانیان را فراهم کنند.

گزارش‌های رسیده از زندان اوین حاکی از تشدید مشکلات بهداشتی در بند ۷، از جمله خرابی حمام‌ها، محرومیت زندانیان از استحمام، گسترش ساس و سایر حشرات موذی، فرسودگی امکانات و عرضه کالاهای تاریخ‌گذشته در فروشگاه زندان است. در شرایطی که گرمای شدید تابستان این مشکلات را دوچندان کرده، بی‌توجهی مسئولان به رفع نواقص و نبود پاسخگویی نسبت به مطالبات زندانیان، نگرانی‌ها درباره سلامت و کرامت انسانی افراد محبوس در این بند را افزایش داده است.